آش گندم

این آش جز غذاهای تقریبا مناسبتی خطه کردستان است که هنگام اولین رویش دندان های شیری کودکان تهیه و بین اقوام پخش می شود اما در فصل های سرد  طبخ می گردد.تهیه آش برای شش نفر گندم: 300 گرم -نخود، عدس، لوبیا قرمز هر کدام 150 گرم -مرزه خشک به میزان لازم -پیازبرای پیاز داغ3 عدد -قلم گوسفندی2 قلم متوسط- فلفل قرمزبه میزان لازم و زردچوبه. طرز تهیه: ابتدا گندم ها را به مدت 24 ساعت درون آب سرد نگه می داریم تا کاملا آب را جذب کرده و یا حتی درصدد جوانه زدن باشند سپس درون قابلمه نخود و لوبیا قرمز و عدس را همراه گندم با مقداری آب مخلوط نموده و حرارت می دهیم. حرارت دادن باید یکنواخت باشد به طوریکه تمامی حبوبات و گندم خوب پخته شود و آش لعاب دار باشد. بعد از پخت نسبتا کامل، سبزی مرزه را اضافه می کنیم. هنگامیکه تمامی محتویات آش پخته شد درون ماهیتابه پیاز داغ را آماده می کنیم. همچنین جهت خوش طعم کردن این آش می توان قلم گوسفندی را هنگام فرآیند پخت اضافه نمود. پرهیز در مورد اشخاصی که چربی خون دارند منع شده است به جای قلم گوسفندی می توان هنگامیکه آش کاملا پخته شد برای خوشمزه کردن و تزئین آن از قیمه های کوفته ریزه یا کوفته قلقلی استفاده نمود. در این غذا عدس، لوبیا قرمز، نخود جزء گروه حبوبات هستند که منابع غنی ویتامین B و عنصر آهن محسوب می گردند. مصرف حبوبات در فصل سرما به دلیل انرژی زایی زیاد توصیه می گردد.