رونق تولید ملی | شنبه، ۳ اسفند ۱۳۹۸

نعلبندخانه - نمایش محتوای تولیدات ویژه

 

 

نعلبندخانه

زورخانه جايي است كه مردان در آن ورزش مي كنند . اين مكان بيشتر در كوچه پس كوچه هاي شهر ساخته مي شود . بام آن به شكل گنبد و كف آن گودتر از كف كوچه مي باشد . در زورخانه كوتاه و يك لختي است و هر كه بخواهد از آن بگذرد و داخل گردد ، بايد خم شود . مي گويند در زورخانه را از اين رو كوتاه مي گيرند كه ورزشكاران و كساني كه براي تماشاي ورزش باستاني به آنجا مي روند به احترام ورزش و ورزشكاران و آن مكان ، خم شوند . اين در به يك راهروي باريك با سقف كوتاه باز مي شود و آن راهرو به «سردم زورخانه» مي رسد . درميان زورخانه گودالي هشت پهلو و گاهي شش پهلو به درازي 5 يا4 متر و پهناي 4 متر و ژرفاي 3 چارك تا يك متر كنده شده كه «گود» ناميده مي شود. در گذشته در كف گود چند لايه بوته و خاشاك مي گذاشتند و روي آن را با خاك رس پُر و هموار مي كردند . بوته و خاشاك را براي نرمي كف گود مي ريختند و هر روز  پيش از آن كه ورزش آغاز شود با آب «گل نم» مي زدند تا از آن گرد و خاك برنخيزد .

سراسر ديوارة گود زورخانه را ساروج اندود مي كنند و لبة آن را به جاي هزارة آجري با چوب مي پوشانند تا اگر ورزشكاران هنگام ورزش به لب گود بخورند تنشان زخمي نشود . در بالا و دور گود غرفه‌هايي ساخته شده كه جاي نشستن تماشاچيان و گذاشتن جامة ورزشكاران و لنگ بستن و تنكه پوشيدن آنان است .

نعلبندخانه يكي از زورخانه هاي قديمي شهر كرمانشاه مي باشد . موسس اين زورخانه بدرستي مشخص نيست . آورده اند كه اين مكان خاستگاه پهلوانان و ورزشكاران بسياري از جمله پهلوان كاظم  ، پهلوان جاسم ،پهلوان صفر كرمانشاهي ، پهلوان نقي سرابي ، پهلوان اسطوره اي حسين گلزار ، سردار بزرگ مشروطيت يار محمد خان كرمانشاهي و برادر خوانده ي او اميد خان بوده است .

بر اساس رواياتي كه در بين شهروندان وجود دارد اين مكان در ابتدا آب انبار بوده كه طي ساليان متوالي به دليل خشك سالي و بي آبي به مكاني براي نگهداري زندانيان تبديل شده ، اما رفته رفته هر چه به تعداد زنداني ها اضافه مي شده ، دردسرهايي نيز براي اهالي ساكن در اين منطقه بوجود مي آمده و همين امر موجب اعتراض هاي فراوني نسبت به جمع اوري زندانيان در اين مكان گرديده . به دنبال اين اعتراض هاي مكرر ، تصميم بر آن مي شود تا زندانيان به خارج از شهر منتقل شده و مكان مورد نظر بعنوان زورخانه مورد استفاده قرار گيرد. مرمت اثر در دوران قاجار و توسط فردي به نام خوش اندام صورت گرفته كه در صحت و سقم درستي آن بايد كنكاش بيشتري صورت گيرد  .

اين زورخانه در خيابان مدرس و در گذر سنگ تراش ها و انتهاي بازار كليمي ها قرار دارد و در همايش كشوري سال 1398 به ثبت آثار ملي رسيده است .